Forum Replies Created
-
AuthorPosts
-
BLH
Keymasterხანდაზმულობის შეწყვეტა
მოთხოვნის არსებობის აღიარება (სუსგ. № ას-599-562-2010)
სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლის მიხედვით ხანდაზმულობის ვადის დენა წყდება, თუ ვალდებული პირი უფლებამოსილი პირის წინაშე ავანსის, პროცენტის გადახდით, გარანტიის მიცემით ან სხვაგვარად აღიარებს მოთხოვნის არსებობას.
აღნიშნული ნორმით გათვალისწინებული მოთხოვნის „სხვაგვარ აღიარებად“ მხოლოდ მოვალის ერთმნიშვნელოვანი და ნათლად გამოვლენილი ნება ჩაითვლება, რომლის საფუძველზეც იგი პირდაპირ აღიარებს დავალიანების არსებობას. ნებიმისერი ეჭვი ან უზუსტობა მოვალის სასარგებლოდ უნდა იქნეს განმარტებული.
Keymasterხანდაზმულობის შეწყვეტა
მოთხოვნის არსებობის აღიარება (სუსგ. №ას-374-347-2010)
სააპელაციო სასამართლომ არ იმსჯელა, ქუთაისის მერიის 2009 წლის 29 ოქტომბრის 1ს-282 წერილი, თავისი შინაარსის გათვალისწინებით, წარმოადგენს თუ არა ვალდებული პირის აღიარებას და ამდენად, სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლით გათვალისწინებულ ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტის საფუძველს. ამასთან დაკავშირებით გასათვალისწინებელია, რომ სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლით ვალდებული პირის აღიარება უნდა განხორციელდეს უშუალოდ უფლებამოსილი პირის და არა სხვა სუბიექტის წინაშე.
მოცემულ შემთხვევაში წერილის ადრესატს არ წარმოადგენს შპს „ა. ქ.-“. სააპელაციო სასამართლომ ასევე არ იმსჯელა, აღნიშნული დოკუმენტი გამოხატავს მხოლოდ ფაქტის აღიარებას თუ ვალდებულების აღიარებას. ამასთან დაკავშირებით საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სამოქალაქო კოდექსის, როგორც 137-ე, ისე 144-ე მუხლის მე-3 ნაწილით განსაზღვრული სამართლებრივი შედეგი უკავშირდება მოვალის მიერ ვალდებულების აღიარებას, სადაც მოვალე გამოხატავს ნებას, იძლევა დაპირებას ვალდებულების შესრულების თაობაზე და არა ფაქტის აღიარებას, სადაც მოვალე ახდენს მარტოოდენ ვალდებუ ლების ფაქტის კონსტატაციას.
Keymasterხანდაზმულობის ვადის შეწყვეტა
აღიარება, როგორც ხანდაზმულობის შეწყვეტის საფუძველი
(სუსგ. N-ას-266-254-2013)
თბილისის სააპელაციო სასამართლომ შემოსული საჩივრის განხილვისას მოპასუხის მიერ სხდომაზე გაკეთებული განმარტება არსწორად შეაფასა სსკ-ის 131-ე მუხლით გათვალისწინებულ აღიარებად. აღნიშნული აღიარება კი, მიიჩნია სკ-ის 137-ე მუხლით გათვალისწინებულ ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტის საფუძვლად.
საკასაციო სასამართლოს განმარტება: სსკ-ის 131-ე მუხლის საფუძველზე, მხარე შეიძლება ადასტურებდეს რაიმე კონკრეტულ ფაქტს, მაგრამ ამ შემთხვევაში აღიარება რომ არსებობდეს, უნდა მოხდეს ზუსტად იმ ფაქტის დადასტურება, რომელზედაც მოწინააღმდეგე მხარე აფუძნებს თავის მოთხოვნას. შესაბამისად, სხვა ნებისმიერი გარემოების დადასტურებას კანონმდებლობა არ მიიჩნევს აღიარებად. რაც შეეხება ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტას აღიარების საფუძვლით, მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ 2005 წლის მდგომარეობით არც ერთი მოსარჩელე აღარ იმყოფებოდა შრომით ურთიერთობაში მოპასუხესთან. შესაბამისად, სასარჩელო მოთხოვნაზე დასრულებული იყო 3-წლიანი ხანდაზმულობის ვადის დენა, კერძოდ, მოპასუხის მიერ განმარტების გაკეთების დროს სარჩელის ხანდაზმულობის ვადა უკვე გასული იყო, რაც ვერ ჩაითვლება ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტის საფუძვლად. სკ-ის 137-ე მუხლის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადის დენა შეიძლება, შეწყდეს მხოლოდ ხანდაზმულობის ვადის განმავლობაში, ხოლო ხანდაზმულობის ვადის დასრულების შემდეგ მისი შეწყვეტა დაუშვებელია. საკასაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა ხანდაზმულობის საფუძვლით.
Keymasterხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტა
შეჩერებისაგან განსხვავებით, „შეწყვეტამდე გასული დრო მხედველობაში არ მიიღება და ხანდაზმულობის ვადის დენა თავიდან იწყება“. ხანდაზმულობის შეწყვეტას სკ ორ გარემოებას უკავშირებს:
ა) ვალდებული პირის მიერ მოთხოვნის აღიარებას.
ბ) უფლებამოსილი პირის მიერ სასამართლოში ან სხვა სახელმწიფო ორგანოში მიმართვას.
მოთხოვნის არსებობის აღიარება-სხვადასხვა მოქმედებაში შეიძლება გამოიხატოს, რომლებიც ადასტურებენ მოთხოვნის არსებობას. ამ მოქმედებებიდან კანონი ასახელებს ავანსის, პროცენტის და კრედიტორისათვის გარანტიის მიცემას. მაგრამ არ გამორიცხავს მოთხოვნის აღიარების სხვა მოქმედებებსაც, რომლებიც მოწმობენ მოთხოვნის აღიარებაზე.
მაგ: როცა მოვალე აღიარებს ვალდებულებას არსებობას ან ვალდებულების ნაწილს ასრულებს.
იმისათვის, რომ მოვალის მოქმედება გაგებული იქნეს, როგორც მოთხოვნის არსებობის აღიარება, აუცილებელია, რომ აღიარება მოხდეს კრედიტორის და არა სხვა პირის წინაშე.
უფლებამოსილი პირის მიერ სარჩელის შეტანა სასამართლოში-სასამართლოში სარჩელის წარდგენის გარდა ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტას გამოიწვევს პირის მიერ მოთხოვნის არსებობის შესახებ განცხადების შეტანა სახელმწიფო ორგანოში ან სასამართლოში.
ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტა გრძელდება სანამ სასამართლოს მიერ გამოტანილი გადაწყვეტილება არ შევა კანონიერ ძალაში ან პროცესი სხვაგვარად არ დასრულდება.
სსკ-ს 140-ე მუხლი შეიცავს ისეთ შემთხვევებს, როცა სარჩელის შეტანა ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტას არ გამოიწვევს და ვადა განაგრძობს დენას საერთო წესით:
ა)მოსარჩელე უარს იტყვის სარჩელზე, გამოიხმობს მას ან მხარეები მორიგდებიან.
ბ)სასამართლოს მიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით სარჩელი განუხილველად იქნა დატოვებული. თუ უფლებამოსილი პირი ექვსი თვის ვადაში შეიტანს ახალ სარჩელს, მაშინ ხანდაზმულობის ვადა შეწყვეტილად ითვლება პირველი სარჩელის შეტანის დროიდან.
Keymasterდ.ღ.გ-ს გადამხდელად რეგისტრაციის გაუქმება
დღგ–ის გადამხდელის, მათ შორის, საქართველოში არარეზიდენტის მუდმივი დაწესებულების, დღგ–ის გადამხდელად რეგისტრაციის გაუქმების საფუძველია:
ა) საწარმოს/ორგანიზაციის ლიკვიდაცია. (ლიკვიდაციის რეგისტრაციის მომენტიდან)
ბ) ფიზიკური პირის გარდაცვალება. (გარდაცვალების დღის მომენტიდან)
გ) გადასახადის გადამხდელის წერილობითი მიმართვა ან საგადასახადო ორგანოს მიმართვის შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელის თანხმობა. (გადასახადის გადამხდელის წერილობითი მიმართვის/ თანხმობის მომდევნო თვის პირველი რიცხვიდან.)
დ) „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული წესით გაკოტრების საქმის წარმოების დაწყება. (სასამართლოს მიერ გამოტანილი გაკოტრების შესახებ განჩინების გამოქვეყნებიდან).
თუ გადასახადის გადამხდელის მიერ ბოლო 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებული დასაბეგრი ოპერაციების (გარდა ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებული დასაბეგრი ოპერაციებისა და ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებული დასაბეგრი ოპერაციებისა) საერთო თანხა დღგ–ის გარეშე არ აღემატება 100 000 ლარს და მისი დღგ–ის გადამხდელად უკანასკნელი რეგისტრაციის თარიღიდან გასულია 1 წელი:
ა) გადასახადის გადამხდელს შეუძლია მიმართოს შესაბამის საგადასახადო ორგანოს დღგ–ის გადამხდელად რეგისტრაციის გაუქმების მოთხოვნით;
ბ) საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, წერილობით მიმართოს დღგ–ის გადამხდელს რეგისტრაციის გაუქმების თაობაზე და მისი თანხმობის შემთხვევაში გაუუქმოს რეგისტრაცია.
მაგ: შპს „გუთანმა“ 2011 წლის მარტიდან დაიწყო ეკონომიკური საქმიანობა და 2012 წლის 10 ივნსის დარეგისგტრირდა დ.ღ.გ–ს გადამხდელად.
ახლა წარმოვიდგინოთ შემთხვევა, რომ 2012 წლის ნოემბერში შპს „გუთანს“ მოუნდა დ.ღ.გ–ს რეგისტრაციის გაუქმება, რადგან ბოლო 12 თვის მანძილზე დასაბეგრი ოპერაციების ჯამმა შეადგინა არაუმეტეს 40.000 ლარი. თუმცა 159-ე მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით მას ამის უფლება არ აქვს.
მას შეუძლია რეგისტრაციის გაუქმება მხოლოდ 2013 წლის 10 ივნისის შემდეგ იმ შემთხვევაში თუ მისმა დასაბეგრმა ოპერაციებმა შეადგინა არაუმეტეს 100.000 ლარისა ბოლო 12 თვის მანძილზე.
დღგ–ის გადამხდელად რეგისტრაციისა და რეგისტრაციის გაუქმების წესს განსაზღვრავს საქართველოს ფინანსთა მინისტრი.
Keymasterდ.ღ.გ-ს გადამხდელი სუბიექტები
VIII. პირი, რომლის სამეურვეო ქონების რეალიზაციაც ხდება „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული წესით, მხოლოდ ამ ოპერაციაზე, რეგისტრაციის ვალდებულების გარეშე.
Keymasterდ.ღ.გ-ს გადამხდელი სუბიექტები
VII.პირი, რომლის საქონლის რეალიზაციაც ხდება საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიების ფარგლებში ან სხვა ფულადი ვალდებულების (გარდა სისხლის სამართლის და ადმინისტრაციული წესით დაკისრებული სანქციებისა) გადახდევინების მიზნით, აუქციონის, პირდაპირი მიყიდვის ან სხვა წესით, მხოლოდ ამ ოპერაციაზე, რეგისტრაციის ვალდებულების გარეშე.
მაგ: იგივე მაგალითი, რაც ზემოთ გვაქვს, თუმცა ამ შემთხვევაში პირდაპირი მიყიდვის წესით ხდება იპოთეკის საგნის რეალიზაცია. ამ შემთხვევაში კვლავ მამუკა იხდის დ.ღ.გ–ს.
Keymasterდ.ღ.გ-ს გადამხდელი სუბიექტები
V. პირი, რომელიც სახელშეკრულებო ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიების ფარგლებში ახორციელებს მოთხოვნის უზრუნველყოფის საგნის (საქონლის) კრედიტორის საკუთრებაში გადაცემას მხოლოდ ამ ოპერაციაზე და ექვემდებარება უკუდაბეგვრას, რეგისტრაციის ვალდებულების გარეშე.
მაგ: იპოთეკით დაიტვირთა მამუკას ბინა, ლიას წინაშე სესხის 100.000 ლარის ვალდებულების თაობაზე. ხელშეკრულებაში განისაზღვრა, რომ მამუკას მიერ ვალდებულების შესრულებლობის შემთხვევაში, ლია უფლებამოსილი იყო დატვირთული ბინა საკუთრებაში მიეღო, რითიც მისი ვალდებულება დაკმაყოფილებულად ჩაითვლებოდა. აღნიშნულ შემთხვევაში მამუკას ექნება დ.ღ.გ–ს გადახდის ვალდებულება ბინის ღირებულების ფარგლებში, რაც ექვემდებარება უკუდაბეგვრას.
Keymasterდ.ღ.გ-ს გადამხდელი სუბიექტები
VI. პირი, რომელიც სახელშეკრულებო ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის ღონისძიების ფარგლებში ახორციელებს მოთხოვნის უზრუნველყოფის საგნის (საქონლის) კრედიტორის საკუთრებაში გადაცემას მხოლოდ ამ ოპერაციაზე და ექვემდებარება უკუდაბეგვრას, რეგისტრაციის ვალდებულების გარეშე.
მაგ: იპოთეკით დაიტვირთა მამუკას ბინა, ლიას წინაშე სესხის 100.000 ლარის ვალდებულების თაობაზე. ხელშეკრულებაში განისაზღვრა, რომ მამუკას მიერ ვალდებულების შესრულებლობის შემთხვევაში, ლია უფლებამოსილი იყო დატვირთული ბინა საკუთრებაში მიეღო, რითიც მისი ვალდებულება დაკმაყოფილებულად ჩაითვლებოდა. აღნიშნულ შემთხვევაში მამუკას ექნება დ.ღ.გ–ს გადახდის ვალდებულება ბინის ღირებულების ფარგლებში, რაც ექვემდებარება უკუდაბეგვრას.
Keymasterდ.ღ.გ-ს გადამხდელი სუბიექტები
IV. არარეზიდენტი (გარდა საქართველოს მოქალაქე ფიზიკური პირისა), რომელიც ეწევა მომსახურებას საქართველოში დღგ–ის გადამხდელად რეგისტრაციისა და მუდმივი დაწესებულების გარეშე, მხოლოდ ამ მომსახურებაზე და ექვემდებარება უკუდაბეგვრას.
-
AuthorPosts